Badania

Post przerywany a cukrzyca i otyłość. Nowe wyniki badań

Redakcja | 29 marca 2022
Post przerywany a cukrzyca

Post przerywany (inaczej Intermittent Fasting: IF) wpływa na działanie układu odpornościowego. Jednak dopiero teraz zespół duńsko-niemieckich badaczy udowodnił, w jaki sposób reakcje immunologiczne wpływają na zdrowie metaboliczne. Przyjrzeli się między innymi wpływowi postu przerywanego na zapobieganie cukrzycy i otyłości.

Post przerywany dobry dla większości z nas?

Zespół ekspertów z Danii i Niemiec przyjrzał się postowi przerywanemu, który ostatnio staje się coraz bardziej popularny. Badanie nad nim przeprowadzili naukowcy z Centrum Helmholtza w Monachium, Uniwersytetu w Ulm, Uniwersytetu Technicznego w Monachium, Niemieckiego Centrum Badań nad Cukrzycą, Szpitala Uniwersyteckiego w Heidelbergu oraz Uniwersytetu Południowej Danii.

Na łamach „Cell Metabolism” naukowcy pod kierunkiem prof. Stephana Herziga przekonują, że okresy poszczenia mają korzystny wpływ na zdrowie większości osób, choć zależy to od indywidualnej kondycji i zdrowia danego człowieka. Tym, co zapewnia pozytywne skutki postu dla naszego organizmu, jest układ odpornościowy.

Już wcześniejsze badania sugerowały, że te dwa elementy – post i funkcje immunologiczne – łączą się ze sobą. Poszczenie poprawiało m.in. parametry związane z różnymi przewlekłymi stanami zapalnymi. Jednak do tej pory niewiele wiedziano na temat tego, w jaki sposób reakcje immunologiczne determinują zdrowie metaboliczne. Ponieważ jednak wątroba jest ważnym ośrodkiem i regulatorem metabolizmu, duńsko-niemiecka grupa naukowców skupiła się na zrozumieniu, jak komórki wątroby i komórki odpornościowe znajdujące się w wątrobie komunikują się ze sobą w warunkach postu.

Aktywność immunologiczna determinuje zdrowie metaboliczne

Odkryli, że aktywność immunologiczna jest niezbędna do odpowiedzi metabolicznej na post.

Na początku badacze zeskanowali DNA komórek wątroby i komórek odpornościowych, sprawdzając, które części DNA są aktywne w czasie głodu i jakie cząsteczki przekaźnikowe są w efekcie tej aktywności uwalniane.

Okazało się, że te dwie grupy komórek faktycznie komunikowały się ze sobą, a odbywało się to poprzez cząsteczkę, która ulega ekspresji w prawie wszystkich komórkach w naszym ciele, a mianowicie receptor glukokortykoidowy.

“Odkryliśmy, że to właśnie ten receptor w czasie postu umożliwia połączenie między badanymi komórkami. Usuwając go wyłącznie z komórek układu odpornościowego zaobserwowaliśmy zaburzenie sygnalizacji związanej z postem w komórkach wątroby; nie wiedziały wówczas o głodzie. Oznacza to, że komórki układu odpornościowego są w stanie bezpośrednio modulować wpływ postu na nasz metabolizm – tłumaczy współautorka badania dr Anne Loft (1).

Badacze podkreślają, że pierwszy raz w historii udało się zaobserwować taką zależność w normalnych, „zdrowych” warunkach.

Wiedzieliśmy, że reakcje immunologiczne mogą wpływać na nasz metabolizm w „niezdrowym otoczeniu”, ale to było coś nowego. Dowiedliśmy, że niski poziom aktywności immunologicznej jest niezbędny do wywołania zrównoważonej odpowiedzi metabolicznej na post. Nasze badanie wykazało, że dobrowolny, przerywany post jest korzystny w zapobieganiu wielu ludzkim chorobom metabolicznym, w tym cukrzycy typu 2 i otyłości” – podsumowuje prof. Herzig.

Wzrost liczby osób cierpiących na te choroby jest oszałamiający i nie wykazuje oznak spowolnienia. To odkrycie posłuży do lepszego zrozumienia mechanizmów molekularnych stojących za powyższymi chorobami i pomoże ostatecznie doprowadzić do opracowania skutecznych terapii opartych właśnie na poszczeniu.

Post przerywany – na czym polega?

Post przerywany (Intermittent Fasting) to strategia żywieniowa polegająca na tzw. okresowym niejedzeniu, po którym następuje okno żywieniowe na spożycie posiłku. Trwa ono najczęściej 10, 8 lub 6 godzin, a więc pości się przez 14, 16 lub 18 godzin w ciągu doby (2).

W praktyce oznacza to, że tylko przez określony czas możemy przyjmować posiłki. Poza tym okresem można tylko pić napoje pozbawione wartości odżywczej, najlepiej zwykłą wodę lub niesłodzoną herbatę. Wygląda to w ten sposób, że ostatni posiłek jest spożywany np. do godz. 18:00, a śniadanie o 10:00 następnego dnia.

Jako cel IF uznaje się nie tylko odchudzanie, ale także poprawę zdrowia, samopoczucia oraz przyspieszenie metabolizmu. To wszystko jest możliwe dzięki temu, że nasz układ trawienny odpoczywa, gdy nie jemy, a nasz organizm ma wtedy czas na odbudowę i oczyszczanie komórek. Ważne jest jednak, żeby posiłki spożywane w czasie otwartego okna żywieniowego nie przekraczały naszego zapotrzebowania kalorycznego.

Obecnie istnieje wiele aplikacji na telefon, pomagających w odliczaniu czasu na post i okno żywieniowe.

Literatura

  1. https://www.sciencedaily.com/releases/2022/02/220208105216.htm
  2. https://www.termedia.pl/diabetologia/Post-i-funkcje-immunologiczne-lacza-sie-z-soba,45643.html
O autorze Redakcja

Cukrzyca.pl, jeden z wiodących portali gromadzący wiedzę o cukrzycy, który powstał z myślą o osobach chorych na cukrzycę szukających wsparcia oraz informacji na temat choroby. Artykuły, poradniki i materiały informacyjne są tworzone przez ekspertów w dziedzinach takich jak: diabetologia, dietetyka, psychologia i edukacja diabetologiczna.

Przeczytaj także

Operacje bariatryczne przedłużają życie osobom z cukrzycą